2026’da hangi belgeler yeminli tercüme ister: ikamet, üniversite ve evlilik

Hangi belgeyi makam ister

Doğum kaydı, diploma ve evlenmeye engel olmadığını gösteren belge için her dosyada yeminli tercüme istenmez. 2026’da bu belgeyi inceleyen makam çoğu zaman il göç idaresi müdürlüğü, üniversitenin uluslararası ofisi, Yükseköğretim Kurulu, millî eğitim denklik merkezi ya da evlendirme dairesindeki evlendirme memurudur.

Bu yazı ikamet, üniversite veya denklik dosyası ve Türkiye’de evlilik işlemlerini kapsar. Bu yazı Ekim 2026 itibarıyla genel bilgidir; hukuki görüş değildir. Önce kısa soru listesine bakın. Yemin ve dil çiftleri Farsça, Darice ve Peştuca rehberinde anlatılır. Konsolosluk zinciri tasdik ve denklik rehberindedir.

TürkiyeRota, Fethiye’deki ofisinden Türkiye’nin diğer illerindeki müvekkiller için de hizmet verir. Dil çiftleri Farsça, Darice, Peştuca ve İngilizcedir; her biri Türkçe ile iki yönde de yapılır. Profil Asuman Aksoy sayfasındadır. Burada tercüme ücreti, noter tarifesi veya kamu harcı yazılmaz.

Dört işlem, tek bir ürün değil

Yeminli tercüme, noter onayı, apostil ve konsolosluk tasdiki dört ayrı işlemdir. İlk üçünü yeminli ve noter onaylı tercüme sayfası ayırır.

Yeminli tercüme, Türk noterinin huzurunda edilen yeminden sonra imzalanır. 1512 sayılı Noterlik Kanunu’nun 103. maddesi uyarınca tercümenin altına bir şerh yazılır. Yeminli tercüman kullanıldıysa kayıt onun adını yazar; noter tarihi atar, imzalar ve mühürler. Noterler Türkiye Noterler Birliği üzerinden çalışır. Birlik tercüme ücreti yayımlamaz.

Noter onaylı tercüme bu sonraki işlemdir ve çoğu zaman tercümanın imzasını onaylar. Noter metni yeniden çevirmez, yabancı sicilin doğruluğunu da onaylamaz. e-İkamet, yabancı nüfus belgesi için noter onaylı Türkçe tercüme ister. Notere hiç götürülmemiş bir metin bu kayıt yüzünden reddedilebilir. Üniversite bunun yerine noter tasdikli çeviri yazabilir. Listenizdeki ifadeyi esas alın.

Apostil, 5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesiyle taraf ülkeler arasında zincir tasdikin yerini alır. Bir imzayı, bir mührü ve imzalayanın sıfatını tasdik eder. Sayfayı çevirmez. Türkiye 29 Eylül 1985’ten beri taraftır. İran ve Afganistan, 30 Haziran 2026’da güncellenen HCCH durum tablosunda yoktur. Pakistan 9 Mart 2023’ten beri taraftır. Başvuru günü HCCH tablosundaki ilgili satırı yeniden kontrol edin.

Apostil yoksa başvurulacak yol tasdiktir. Tasdik Birimi broşürü her makamın bir önceki imzayı ve mührü doğruladığını, metni doğrulamadığını yazar. Bir yöntem yurt dışındaki Türk temsilciliğini ve orada tasdik edilen tercümeyi kullanır. Diğeri, o ülkenin Türkiye’deki temsilciliğini, sonra Ankara’yı veya o ilin valiliğini kullanır; tercüme ve noter onayı Türkiye’de yapılır. Bakanlık, üzerinde apostil bulunan belgeyi yeniden tasdik etmez.

İkamet: yalnızca listenin adını verdiği nüfus kaydı

İkamet izni, 6458 sayılı Kanun kapsamında Türkiye’de kalma iznidir. Türler ve e-İkamet yolu 2026 ikamet izni rehberindedir. Kısa dönem dosyasının çoğu Türkçedir: form, konut belgesi, adres kaydı, sigorta, fotoğraf. Pasaportların İran veya Afganistan pasaportu olması, Türkçe e-imzalı bir çıktıyı yurt dışında tasdik ettirmeniz gerektiği anlamına gelmez.

Yabancı nüfus belgesi ayrıdır. Kısa dönem listesi doğum kaydını, velayet belgesini, ölüm kaydını ve aile bağı için o bağın kaydını kapsar. Özetle: Türkiye’de düzenlenen belgede e-imza veya imza ve mühür gerekir; sözleşmeye taraf ülkede noter onaylı Türkçe ve apostil gerekir; taraf olmayan ülkede veya apostili olmayan sayfada, o ülkenin onayı ile listenin yazdığı Türk onayı ve noter onaylı Türkçe gerekir.

İran ve Afganistan bu üçüncü durumdadır. Hem tasdik hem noter onaylı Türkçe gerekir. İngilizce, Türkçenin yerine geçmez. Aile dosyasında yabancı evlilik kaydı çoğu zaman bu kapsamda istenir; aslını randevuya götürmeniz gerekir. İzin sayfaları ikamet ve vize belgelerindedir. Nüfus sayfası kişisel belgelerdedir.

• Başvuracağınız hafta kendi e-İkamet listenizi açın. Turizm dosyası ile aile dosyası aynı nüfus belgesi satırını paylaşmaz.
• Yabancı doğum, evlilik, boşanma, velayet veya ölüm kaydını yalnızca listede adı geçiyorsa tercüme ettirin.
• İran ve Afganistan için tasdik ve noter onaylı Türkçe planlayın. Apostil istemeyin.
• Tercümeyle birlikte aslı götürün. Türkçe kira sözleşmesini, faturayı ve e-Devlet çıktısını o klasörün dışında tutun.
• Pasaport ile kayıtta ad farklı yazılıyorsa, tercüme imzalanmadan söyleyin. Tercüman belgedeki yazımı esas alır.
• Tercüme hizmetine ilk notta belgeyi, dilleri, düzenleyen ülkeyi ve müdürlüğü yazın. Pasaport numarasını yazmayın.

Öğrenci listesi daha kısadır

İzin öğrenci ikamet rehberindedir. 21 Ekim 2026’da incelenen öğrenci formu, Latin harfleriyle yazılmamış pasaport için yeminli tercüman veya resmî makamlarca onaylı tercüme ister. Birçok İran pasaportunda Farsçanın yanında Latin satırı zaten vardır. Memurun okuyabildiği bir kitapçığı tercüme ettirmeden önce sorun.

Reşit olmayan çocukta, pasaportta anne ve baba görünmüyorsa yine doğum kaydı ile velayet, ölüm veya tek ebeveyn belgesi isteyebilir. Apostil Sözleşmesine taraf olmayan ülkelerde bu; ülkenin onayı, Türk onayı ve noter onaylı Türkçe demektir. Öğrenci belgesi, yurt yazısı ve sigorta Türkiye’de düzenlenir.

Üniversite kaydı denklik değildir

Nasıl başvurulacağı 2026 üniversite rehberindedir. Üniversite kaydı ile YÖK denkliği aynı kılavuza bağlı değildir. Aşağıdaki dört 2026 sayfası örnektir. Sizi kaydedecek üniversitenin güncel kılavuzunu inceleyin.

Devlet üniversitesi olan Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, 2026–2027 kılavuzunda Türkçe veya İngilizceyi kabul eder. Pasaport kimlik sayfalarında, diplomada ve transkriptte başka bir dil varsa noter onaylı veya büyükelçilik onaylı tercüme ister. Vakıf üniversitesi olan İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi, 2026 kılavuzunda Türkçe veya İngilizce dışındaki belgeler için noter veya konsoloslukça tasdikli Türkçe tercüme istediğini yazar. Diploma, transkript ve pasaport sayfaları bu kapsamdadır.

Vakıf üniversitesi olan İstanbul Kültür Üniversitesi, kesin kayıtta diploma, transkript veya pasaport İngilizce değilse İngilizce veya Türkçe yeminli tercüme, ayrıca ayrı bir Bakanlık denklik belgesi ister. Devlet üniversitesi olan Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi, 2026 yönergesinde onaylı çeviriyi şöyle tanımlar: Türk büyükelçiliği veya konsolosluğunca onaylanmış Türkçe, ya da Türkiye Cumhuriyeti’nin yetkilendirdiği yeminli tercümanların Türkçesi.

Farsça, Darice ve Peştuca; İngilizce kabulünün kapsamına girmez. İngilizce bir kampüste kabul edilebilir ve yine de göç dosyasında veya YÖK’te yetmeyebilir. Diploma ve transkript hizmet sayfasıdır. Ders listesini veya ulusal sınav sonucunu yalnızca o sayfada adı geçiyorsa tercüme ettirin.

• Geçen yılın PDF’ini değil, bu yılın uluslararası sayfasını kullanın.
• Diplomayı ve transkripti, sayfanın yazdığı dilde ve tasdikle tercüme ettirin.
• Pasaportu yalnızca sayfa istiyorsa tercüme ettirin.
• Kayıt bir denklik belgesi istiyorsa bu ayrı bir başvurudur.
• Bir kampüste kabul edilen İngilizce, YÖK kuralı değildir.

Denklik dosyası Türkçede ne ister

Lise denkliği Millî Eğitim Bakanlığına aittir. Başvuru, 9 Temmuz 2024 tarihli yönetmelik kapsamında e-Denklik üzerinden yapılır. 5. madde diplomayı apostille veya apostil yoksa o ülkenin eğitim bakanlığı, dışişleri bakanlığı ya da büyükelçilik veya konsolosluk onayına bağlar. İran ve Afganistan ikinci kolu kullanır. Merkez dili okuyamazsa noter onaylı tercüme ister. Yurt dışında yapılan tercüme, 1512 sayılı Kanun uyarınca konsolosluk onayı ister. Burada bir ücret yazılmaz.

YÖK denkliği yurt dışında alınan ön lisans, lisans ve yüksek lisansı kapsar. Doktora Üniversitelerarası Kurula gider. Başvuru sayfası diplomanın ve transkriptin aslını ve her birinin Türkçe tercümesini, Türk noteri veya Türk temsilciliğince onaylanmış olarak ister. Yabancı uyruklu aday, Türkiye’de lisansüstü öğrenim için bu denkliği yalnızca klinik sağlık alanlarında ister. Yabancı diplomalı Türk vatandaşı ise ister.

İran’dan alınan bir diploma, başvuru sahibi İran vatandaşı olsun ya da olmasın, rıza formunda Portal.saorg.ir üzerindeki 20 haneli mezuniyet kodunu ister. YÖK kodsuz dosyayı almaz. Tercüme kodu üretemez. 2026 ücreti tasdik rehberindedir. Afganistan diploması Darice, Peştuca veya ikisi birden olabilir. Sayfadaki dili tercüme ettirin. Mühür, İran’da olduğu gibi tasdiktir, apostil değildir.

• Dosyanın lise denkliği mi yoksa YÖK mü olduğunu yazılı sorun.
• Tercümeyi ona bağlamadan önce apostilsiz onayı bitirin.
• Sayfanın adını verdiği Türkçe metni isteyin: Türk noteri veya Türk temsilciliği.
• İran mezuniyet kodunu kendiniz girin. Tercüman bu kodu oluşturmaz.
• İki dilli asılda, makam tek dil çiftini yazılı kabul etmedikçe iki dili de tercüme ettirin.

Evlilik ve evlenme ehliyet belgesi

Türk vatandaşı ile yabancı uyruklu, ya da farklı ülke vatandaşları, yetkili Türk evlendirme memuru önünde evlenir. Aynı devletin iki vatandaşı, kendi hukuku izin veriyorsa temsilciliklerinde veya Türk memurunun önünde evlenebilir. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü bunu evlenme sayfasında, Evlendirme Yönetmeliği kapsamında yazar. Nikâhı kıydıracağınız evlendirme dairesinin listesini kullanın; başka ilçenin PDF’ini değil.

20. madde, o sayfanın özetlediği dosyada beyanı, resmî veya özel sağlık kuruluşundan sağlık raporunu, yaş veya kısıtlılık gerektiriyorsa izni, fotoğrafları ve nüfus kayıt örneğini veya evlenme ehliyet belgesini ister. Fotoğraflar dört adettir; renkli, cepheden, sivil giysili ve son altı aya aittir. Sağlık raporu Türkiye’de alınır. Türk eşin nüfus kayıt örneği yurt dışına gönderilmez.

Yabancı belge evlenme ehliyet belgesidir. Halk arasında bekârlık belgesi de denir. Müdürlük “bekar” sözünden fazlasını ister: ad, soyad, ana ve baba adı, doğum tarihi ve evlenmeye engel bulunmadığına dair, yetkili merkezî makamdan veya o devletin yerel temsilciliğinden, usulüne göre tasdikli beyan. Asıllar dosyada kalır. Fahri konsolosluğun belgesiyle işlem yapılmaz. Ulusal sayfa “yeminli tercüme” yazmaz. Her evlendirme dairesi kendi satırını ekler.

Bodrum’un listesi Lahey ülkesi belgesi için apostil ve Türkiye’de yapılmış noter onaylı Türkçe ister. Listenin andığı türden çok dilli bir form tam tercümeyi atlayabilir. Listede yazılı altı ay Bodrum’un kendi süresidir. İran veya Afganistan kaydı bu form değildir. Muratpaşa’nın listesi Ankara’da büyükelçilik onayı, Bakanlık tasdiki ve Türkiye’de yeminli tercüman eliyle noter onaylı Türkçe anlatır. Başka şehirdeki konsolosluk belgesi valiliğe gider. İran ve Afganistan apostil düzenleyemez.

Bazı yerel listeler doğum belgesi veya pasaport fotoğraf sayfasının tercümesini de ister. Ulusal özet istemez. Kayıtlarda hâlâ evli görünen kişi, ölüm, boşanma veya mahkeme kararıyla evliliğin sona erdiği kayıt altına alınmadan yeniden evlenemez. Memur o yabancı kaydı, tasdikli ve tercümeli olarak isteyebilir. Boşanmanın önce Türk mahkemesince tanınması gerekip gerekmediğini memur veya bir avukat söyler. 13. maddeye göre ikamet izni bulunmayan bazı kişiler, mülteciler ve geçici koruma altındakiler dâhil, evlenme ehliyet belgesini il göç idaresi müdürlüğünden alır.

• Her iki vatandaşlığa uyan listeyi evlendirme dairenizden yazılı isteyin.
• Evlenme ehliyet belgesini tercüme ettirin. Ana, baba ve doğum tarihi olmayan tek “bekar” sözü Müdürlüğün tarifini kaçırabilir.
• İran ve Afganistan için önce tasdik ettirin, sonra dairenin adını verdiği Türkçe biçimi kullanın. Bu çoğu zaman Türkiye’de yapılmış noter onaylı tercümedir.
• Türkçe sağlık raporunu, fotoğrafları ve Türk nüfus kayıt örneğini tercüme ettirmeyin.
• Doğum kaydını, pasaport sayfasını veya boşanma ya da ölüm kaydını yalnızca listede adı geçiyorsa ekleyin.
• Asılları götürün. Yönetmelik onları evlilik dosyasında tutar.

Tören tercümanı yazılı tercüme değildir

27. madde töreni anlatır: yetkili memurun önünde, bizzat ve en az iki tanıkla. Vekâletname çifti yerine geçmez. Yabancı Türkçe bilmiyorsa memur, Türkiye’nin tanıdığı bir devletin birinci resmî dilini bilen bir tercüman kullanabilir. O kişiyi taraflar getirir. Muratpaşa’nınki dâhil bazı listeler ayrıca yeminli tercüman ve yemin zaptı ister. Sizinki istemeyebilir.

Tercüme edilmiş belge, törene bir tercüman getirmez. Sözlü tercüme ayrı bir randevudur ve her dil çifti veya her gün için açık değildir. Farsça, İran belgesi için uygundur. Darice ve Peştuca ayrı dil çiftleridir. Kararı memur verir. Tercüme hizmeti yazılı dosyayı konuşabilir. Tören için ayrıca talep gerekir.

Önce sıra, kararı sonra makam verir

Pahalıya mal olan hata sık tekrarlanır: Yabancı mühür, makamın istediği dil ve imzanın mı yoksa noterin de mi istendiği kontrol edilmeden Türkçe metin sipariş edilir.

İran veya Afganistan sayfasına apostil istemeyin. Önce o ülkenin onayını, sonra makamın ve broşürün izin verdiği Türk adımını bitirin. Tercümenin yurt dışında mı tasdik edileceğini yoksa Türkiye’de mi noter onaylı olacağını öğrendikten sonra sipariş verin. İngilizce diploma tercümesi yalnızca onu kabul eden üniversitede işe yarar. İkamet dosyası ve evlilik dosyası, kendi listelerinin adını verdiği Türkçeyi alır.

TürkiyeRota yazılı dil çiftini hazırlar ve noter adımını açıklayabilir. Apostil, mühür, izin, denklik belgesi veya evlilik kaydı düzenlemez. Kararı müdürlük, üniversite, YÖK, denklik merkezi veya evlendirme memuru verir. Bu sayfalar Ekim 2026’da okundu. İletişim formunda belgeyi, dilleri, düzenleyen ülkeyi, makamı ve tarihi yazın. Pasaport numarasını yazmayın.